Zamanın çoğu saatler değil, dakikalar halinde boşa harcanır. Dibinde ufak bir delik bulunan bir kova da kasten boşaltılmış bir kova kadar boştur.
Paul J. Meyer
 
Zaman yönetimi, hepimizin hem özel yaşamında hem iş ve okul yaşamımızda edinmemiz gereken en önemli alışkanlıklardan biridir aslında. Zaman diğer kaynaklara benzemez. Çünkü satın alınamaz, kiralanamaz, ödünç alınamaz, ödünç verilemez, depolanamaz, çoğaltılamaz, üretilemez, değiştirilemez. Yapılabilecek tek şey harcanmasıdır.
Zaman yönetimi eldeki kaynakların etkin kullanımı demektir. Bireyler bu sayede bireysel amaçlarını başarmada etkin olurlar. Zamanı etkili ve verimli bir şekilde kullanabilmek için onu iyi yönetmek öncelikli şarttır. Günlük hayatta insanlar ne yazık ki yaşadıkları zamanın farkına varamamaktadırlar.
"Her sabah hesabınıza 86,400 dolar yatıran bir banka düşünün. Gün boyu istediğiniz kadar parayı harcamakta veya harcamamakta serbestsiniz. Bunu istediğiniz herhangi bir şekilde kullanabilirsiniz - sadece bir koşul var: Harcamayı başaramadığınız meblağ ne kadarsa, ertesi güne devretmez. Ve onun hiçbir bölümünü her ne nedenle olursa olsun, saklayamazsınız. Bir önceki günün tutarının tamamını harcamış veya hiçbir bölümünü harcamamış da olsanız ertesi sabah hesabınızda yine 86,400 dolar bulacaksınız. Farkında olsanız da olmasanız da, yaşamınızın her gününde bu durumla karşılaşmaktasınız. Zaman "banka"dır ve size her gün istediğiniz gibi harcayabileceğiniz 86,400 saniye verilir. Ve bu saniyeleri kullanmayı başaramazsanız, onları ebediyen kaybedersiniz."
Zaman önceden belirlenmiş bir hızda akıp gittiğinden dolayı sorun zamanı yönetmede değil, kişinin kendisini zaman içinde yönetebilmesidir.
Sıradan bir Amerikalı 72 yıllık hayatında zamanını nasıl geçirdiğini hesaplamış:
• 21 yıl uyuyarak
• 14 yıl çalışarak
• 7 yıl kişisel bakım faaliyetleri ile uğraşarak
• 6 yıl yemek yiyerek
• 6 yıl seyahat ederek
• 5 yıl kuyrukta bekleyerek
• 4 yıl öğrenerek
• 3 yıl toplantılara katılarak
• 2 yıl arayıp kendisini bulamayanları arayarak
• 1 yıl kayıp eşyaları arayarak
• 3 yıl diğer faaliyetler
Tüm bunları göz önüne alarak çalışma süremiz içinde başarıya ulaşmayı beklersek, bunu yapmak için çok az zamanımızın olduğunu görebiliriz. Bize kalan zaman tüm zamanımızın beşte birinden daha az. Bu nedenle yapacağımız işleri iyi planlayıp zamanımızı en etkin şekelde kullanmamız gerekmektedir. Zamanı verimli kullanmak, meşgul görünmek değil, zamanı amaçlarımızı gerçekleştirmeye yönelik faaliyetler yaparak değerlendirmektir. Peki, zamanımızı verimli kullanmak, zamanımızı yönetmek için nelere dikkat etmemiz gerekiyor? İşte zaman yönetimi için bazı önemli noktalar:
• Hedeflerin belirlenmesi,
• Önceliklerin belirlenmesi,
• Hayır diyebilmek,
• Olumlu ve geliştirilmesi gereken yönlerin saptanması,
• Çalıştığımız çevrenin düzene sokulması,
• Zaman hırsızlarının belirlenmesi ve önlenmesi,
• Kararların hızlı verilmesi,
• İşlerin bir kısmını devretmek,
• Günlük planların yapılması,
• Telefonun sohbet aracı olarak kullanmaması..
Zamanı verimli bir şekilde kullanmak için, hedefimizin ne olduğunu, buna göre de zamanımızı hangi işler için daha fazla, hangi işler için daha az kullanacağımızı belirleyerek yapmayı planladığımız işleri öncelikli sıraya koymak ve bir karar vermek durumundayız. “En büyük zaman hırsızı kararsızlıktır!” diyor Charles Flory. Endişe o kadar yıkıcı bir şeydir ki, kişiyi daha günlük işlerine başlamadan yorar. Asıl kabul edilmesi zor olan, kötü bir kararın, hiç karar vermemekten daha iyi olduğudur Birçok kişi hedeflerini ve öncelikleri belirleyemediği için gereksiz bir sürü şeyle uğraşarak zamanını boşa harcamaktadır. Bunun için şu üç sorunun cevaplanması faydalı olacaktır:
1. Yapmayı istediğim şey ne? (Hedef belirlemek için)
2. Bana yardımcı olacak şey ne?
3. Bana en yüksek getiriyi sağlayan ne? (öncelikli hedefleri belirlemek için)
Zaman yönetimi için uygulanacak en önemli yollardan biri de zamanımızı harcayan şeyleri tespit etmek ve mümkün olduğu kadar ortadan kaldırmaya çalışmaktır. İşte zamanımızı gereksiz harcayan bazı unsurlar:
• Kararsızlık,
• Yetersiz bilgiyle hareket etme,
• Detaylara fazla takılma,
• Plansız hareket etme,
• Çok uzayan arkadaş sohbetleri,
• Gereksiz toplantılar,
• Uzayan telefon görüşmeleri,
• Hayır diyememe,
• İşleri erteleme,
• Öncelikleri belirleyememe.
Zaman yönetimi ile ilgili olarak çalıştığımız çevrenin düzenli olması da önemlidir. Bunun için evraklarınızı kendinize göre düzenli bir şekilde ayrı ayrı dosyalayın. Gelen zarfları ertesi güne bırakmadan o gün içinde okuyun. Böylece etrafınızdaki elinize takılan evrak fazlalığını bir ölçüde azaltmış olursunuz. Dosyaları düzenli bir şekilde yerleştirirseniz ihtiyacınız olduğunda onları bulmak için ekstra zaman harcamazsınız.
Başka bir önemli nokta da "Hayır" diyebilmektir. "Hayır" demeyi başaramazsanız işlerin asla sonu gelmez. Çevrenizdekileri kırmadan onlara "hayır" demenin bazı yollarını öğrenmek zorundasınız. Mesela;

• Karşınızdakine o anda işiniz olup olmadığınızı açıkça söyleyin.
• O konu hakkında yeterli bilgiye sahip değilseniz ona yardımcı olamayacağınızı çekinmeden söyleyin.
• Şu anda çok meşgulüm, bu konuya zaman ayırmam mümkün değil gibi ifadeleri kullanmaktan çekinmeyin.
• Belki başka zaman ifadesini kullanın.
Gereksiz ayrıntılara takılmak hem sizi yıpratır hem de boş yere zaman kaybetmenize sebep olur. Abartılı mükemmeliyetçilikten uzak durun. Zaman kıt bulunan bir kaynaktır ve zaman yönetimi kıt bir kaynak olan zamanın en verimli şekilde kullanılmasıdır.
KAYNAKÇA
BALTAŞ, Acar. (1995). Öğrenmede ve Sınavlarda üstün Başarı. Remzi Kitabevi: İstanbul JOSEPT, Ray, “Zaman Yönetimi”, Epsilon yay. Leblebici D. N., (2001). Etkili Zaman Yönetimi ve Verimlilik İlişkisi. Mess Mercek Dergisi. Y.6. s.22

ROBERTS, M. susan. (1997). Yaşamı Ertelemeyin. (Çev. Levent KARTAL). Okyanus Yayıncılık ve Yapımcılık: İstanbul http://www.egitim.com
http://www.insankaynaklari.com